Kupując nowe mieszkanie
Do najważniejszych decyzji w życiu należy zakup mieszkania. W zależności od naszych środków finansowych może to być mieszkanie nowe zakupione w spółdzielni czy u dewelopera lub używane. Często mieszkanie po prostu wynajmujemy, a niektórzy otrzymują je w spadku. Z zakupem, wynajęciem lub otrzymaniem mieszkania w spadku wiąże się wiele formalności, które wcześniej należy załatwić. Trzeba przy tym przestrzegać kilku prostych zasad, żeby nie mieć w przyszłości problemów i żeby nie okazało się, że na skutek niewłaściwie załatwionych formalności straciliśmy gotówkę lub kupiliśmy mieszkanie z wieloma usterkami lub zadłużeniami.
Gdy otrzymujemy mieszkanie w spadku, zwłaszcza będące w dobrym stanie lub znajdujące się w atrakcyjnej miejscowości, może nam się wydawać, że stajemy się od razu jego właścicielami i nic nie musimy robić. Niestety i w tym przypadku czeka nas załatwienie wielu formalności prawnych. Pierwszą z nich jest złożenie do sądu wniosku o potwierdzenie nabycia spadku. Do wniosku dołączamy dokumenty potwierdzające nasze prawo do mieszkania (np. testament). Gdy mieszkanie należy nam się w związku z dziedziczeniem ustawowym, musimy okazać również dokumenty potwierdzające naszą tożsamość, pokrewieństwo, liczbę osób mających prawo do spadku itp.
Spadek dzieli się pomiędzy wszystkich spadkobierców, jest on ułamkowy, chcąc więc otrzymać np. całe mieszkanie musimy ponownie wystąpić do sądu o przeprowadzenie sprawy działu, w wyniku której – po zrzeczeniu się swoich części mieszkania przez innych spadkobierców – otrzymujemy potwierdzenie przez sąd naszego spadku. Na tym jednak nie koniec. Udajemy się teraz do hipoteki lub spółdzielni w zależności od typu własności mieszkania. Gdy mieszkanie jest własnościowe spółdzielcze, mając dokumenty potwierdzone przez sąd, powiadamiamy spółdzielnię o zmianie właściciela i zapisujemy się na listę członków spółdzielni. Nasz spadek musimy również zgłosić w urzędzie skarbowym, gdyż trzeba zapłacić podatek dochodowy. Gdy nie mamy innego mieszkania lub metraż mieszkania spadkowego nie przekracza 110 m2, podatku nie płacimy. Bierzemy jednak zaświadczenie, że podatek jest zerowy, aby mieć cały komplet dokumentacji spadkowej.
Gdy wynajmujemy mieszkanie, możemy skorzystać z usług agencji nieruchomości lub poszukać odpowiedniego mieszkania na własną rękę. Korzystając z pośrednictwa musimy liczyć się z dodatkowymi kosztami za usługę, często dość kosztowną, jednak mamy szansę szybszego znalezienia mieszkania. Należy również w tym przypadku sprawdzić, czy wybrana przez nas agencja rzeczywiście istnieje. Żądajmy więc od takiego pośrednika referencji, licencji, przynależności do stowarzyszenia pośredników. Następnym krokiem jest podpisanie z agencją umowy. Trzeba ją dokładnie przeczytać, przy czym mamy prawo nie zgodzić się z niektórymi zapisami lub dopisać własne. Musimy zwrócić uwagę na zapisek o prawie reklamacji w przypadku nie wywiązania się agencji z umowy. Przy poszukiwaniu mieszkania ważne jest jego położenie i zadecydowanie, czy chcemy mieszkać w centrum i zapłacić drożej, czy wolimy tańsze mieszkanie, ale gdzieś na peryferiach.
Kiedy już znajdziemy mieszkanie, które by nam odpowiadało, należy dokładnie je obejrzeć. Najlepiej dokonać tego w dzień powszedni, kiedy wokoło toczy się codzienne życie. Łatwo wówczas zorientować się jak w takim domu będziemy odbierać hałas, jaka jest szczelność okien, czy instalacje są sprawne itp. oraz jacy są sąsiedzi. Gdy po obejrzeniu mieszkania zdecydujemy się na jego wynajęcie, spisujemy z wynajmującym umowę. I tutaj również musimy wiedzieć o kilku poważnych zasadach. W takiej umowie powinien być podany dokładny adres mieszkania, powierzchnia, całe wyposażenie, ewentualne usterki, rodzaj własności, wysokość czynszu. Umowę podpisuje najemca – czyli my i osoba wynajmująca. I jeszcze jedna uwaga: przed ostatecznym podpisaniem sprawdźmy, czy na tym mieszkaniu nie ciążą jakieś cudze długi, które przyszłoby nam spłacać jako nowym lokatorom. Gdy już wszystko jest jasne, nie mamy żadnych wątpliwości i godzimy się na wszystkie warunki – możemy umowę podpisać. Teraz jesteśmy zobowiązani do wywiązywania się ze wszystkich jej ustaleń, a głównie do terminowego płacenia czynszu.
Wiele młodych par marzy o wybudowaniu własnego wymarzonego domu według swoich własnych marzeń i planów. Jeśli dysponują odpowiednimi środkami, mogą nabyć nieruchomość i rozpocząć budowę. Oczywiście i w tym przypadku należy sporządzić odpowiednie umowy notarialne dotyczące zakupu działki.
Nowe własnościowe mieszkanie możemy kupić mając do dyspozycji wystarczające środki finansowe, ewentualnie skorzystać z usług banku i wziąć kredyt. Musimy również zdecydować, czy kupujemy mieszkanie na rynku pierwotnym czy wtórnym. Rynek pierwotny to mieszkania nowe, już gotowe lub dopiero budowane, spółdzielcze czy dewelopera i stosunkowo drogie. Decydując się na kupno takiego mieszkania sprawdźmy, czy budujący jest właścicielem terenu budowy, a więc umowy kupna nieruchomości lub wieczystej dzierżawy. Poznajmy plan zagospodarowania przestrzennego, a więc czy w przyszłości koło naszego mieszkania nie będzie przebiegać jakaś ruchliwa arteria, będzie budowany publiczny lub zasłaniający widok z okna obiekt.
Na rynku wtórnym możemy wykupić mieszkanie używane, tańsze nawet o kilkanaście procent. Jednak w tym przypadku, podobnie jak przy wynajmowaniu mieszkania, trzeba przed podpisaniem umowy dokładnie sprawdzić stan budynku, jego hipotekę i ewentualne zadłużenia właściciela czy poprzedników. Umowę o kupno mieszkania najlepiej sporządzić i zawrzeć u notariusza. Trzeba liczyć się również z dodatkowymi kosztami – za sporządzenie aktu notarialnego, różne czynności cywilnoprawne i opłaty sądowe. Jednak gdy już się z tym uporamy i pozałatwiamy wszystkie formalności zgodnie z literą prawa, możemy spokojnie zająć się urządzaniem wymarzonego mieszkania i wreszcie odpocząć.
Źródło:
Jak kupić mieszkanie, MZ Agencja Handlowo-Wydawnicza, Warszawa 2002.